Yükleniyor...
İçeriğe atla
Bloglarda Ara:

Moldova’da 2018 yılının ilk yarısında bireyler tarafından gerçekleştirilen ithalat 2017 yılının aynı dönemine kıyasla % 20,3 oranında azalarak 86,3 milyon ABD Doları seviyesinde gerçekleşmiştir.

Ulusal İstatistik Kurumunun açıklamasına göre, söz konusu düşüş bireyler tarafından gerçekleştirilen toplam ithalatın % 80,2’sini oluşturan binek araç ithalatının % 28,2 oranında azalmasından kaynaklanmıştır.

Kaynak: www.infomarket.md (16/08/2018)

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlama: 17.08.2018 04:28:00 (TSİ) 

Moldova Kamu Hizmetleri Kurumu’nun verilerine göre, 1 Ağustos 2018 tarihi itibarıyla ülkede 11.302 yabancı sermayeli firma faaliyet göstermektedir.

Moldova’da faaliyet gösteren yabancı sermayeli firmaların çoğu (1.746) Romanya sermayeli olup, ikinci sırada İtalya(1.391) akabinde ise Türkiye (1.302) ve Ukrayna (1.154) yer almaktadır. Bu ülkeleri sırasıyla Rusya Federasyonu, Almanya, ABD, İsrail ve Kıbrıs takip etmektedir. 

Diğer taraftan, yatırım hacmi açısından birinci sırada Hollanda yer almaktadır. Moldova’da faaliyet gösteren 178 adet Hollanda sermayeli firma Moldova ekonomisine 2,402 milyar MDL tutarında yatırım gerçekleştirmiştir. İkinci sırada yer alan Kıbrıs sermayeli firmaların yaklaşık 1,732 milyar MDL, üçüncü olan İtalyan sermayeli firmaların ise 1,732 milyar MDL tutarında yatırımları olmuştur. Romen sermayeli firmalar tarafından gerçekleştirilen yatırım hacmi 1,508 milyar MDL seviyesinde olup, Rus sermayeli firmalar ise 1,041 milyar MDL seviyesinde yatırım yapmıştır. Sıralama, 434 ile 682 milyon MDL arasında yatırım gerçekleştiren Almanya, ABD, Avusturya, Büyük Britanya ve İsviçre ile devam etmektedir.

Moldova’da kayıtlı yabancı sermayeli firmaların % 30’u toptan ticaret, % 23’ü perakende ticaret, % 12’si, işleme sanayi % 6’sı tarım, % 5’i ise ulaştırma ve haberleşmeyi alanında faaliyet göstermektedir. Emlakçılık veya konaklama ile lokantacılık yaptığını beyan eden firmaların payı % 4’er olup, hem finans hem de  müteahhitlik alanında faaliyet gösteren firmaların payı % 2’ye tekabül etmektedir.

Resmi veriler firmaların % 66’sının başkent merkezli olduğunu, bulunduğumuz yılın ilk yedi ayında ise Kamu Hizmetleri Ajansı’nda 3.585 yeni firmanın tescil edildiğini göstermektedir.

Kaynak: Moldova Kamu Hizmetleri Ajansı (15/08/2018)

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlama: 17.08.2018 04:27:00 (TSİ) 

Moldova Merkez Bankası verilerine göre, yurtdışında iş sahibi olan Moldova Cumhuriyeti vatandaşları, geçen yılın aynı dönemine kıyasla bu yılın ilk yarısında Moldova’ya 640 milyon ABD doları tutarında para tarnsferi gerçekleştirmiştir. Bu rakam geçen yılın aynı dönemine kıyasla % 16’lık (89 milyon ABD Doları) bir artışa karşılık gelmektedir.

Diğer taraftan, 2018’in ikinci çeyreğinde gerçekleşen transfer tutarı, bir önceki senenin aynı dönemine kıyasla % 14,2 oranında artarak 300 milyon ABD Doları düzeyinde gerçekleşmiştir.

Rusya'dan gerçekleştirilen transferler, BDT ülkelerinden yapılan transferlerin % 96,5'ini oluşturmaktadır. Rusya’yı, %1,4 ile Ukrayna, % 0,7 ile Belarus, % 0,4 ile Özbekistan, % 4 ile Azerbaycan ve % 0,3 ile diğer BDT ülkeleri takip etmektedir.

AB'den yapılan transferlerde en büyük pay % 31,5 ile İtalya’ya aittir. İtalya’yı sırasıyla Almanya (% 16,0), Birleşik Krallık (% 14,7), Fransa (% 9,2), İspanya (% 3,4), İrlanda (yüzde 3,1), Çek Cumhuriyeti (yüzde 3,0), Portekiz (yüzde 2,7), Romanya (yüzde 2,5), Belçika (yüzde 2,3) Kıbrıs (yüzde 1,4) ve Yunanistan (yüzde 1,2) takip etmektedir.

2018’in ikinci çeyrağinde gerçekleştirilen transferler içerisinde İsrail'in payı % 17,7 (60,60 milyon ABD doları), İtalya’n ın payı % 12,6 (43,03 milyon ABD doları), ABD’nin payı % 8,1 (27,87 milyon ABD doları), Almanya’nın payı % 6.4 (21.82 ABD doları), Birleşik Krallık’ın payı % 5,9 (20,13 milyon ABD doları), Fransa’n ın payı % 3,7 (12,52 milyon ABD Doları) olmuştur. Bu dönem içerisinde Türkiye’den yapılan para transferlerinin  payı ise % 1.0 (3.52 milyon USD) seviyesinde olmuştur.

Moldova’nın yurtdışı işçi gelirleri 2008 yılında 1,66 milyar ABD Doları ile 2008 yılında en üst seviyeye çıkmış, 2016 yılında ise bir önceki seneye kıyasla % 4,5 oranında azalarak 1.08 milyar ABD Dolarına gerilemiştir. 2016 yılı, yurtdışı işçi gelirlerinin son 10 yılda en düşük düzyede gerçekleştiği yıl olmuştur.

Kaynak: http://jurnal.md (03/08/2018)

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlama: 07.08.2018 12:51:00 (TSİ) 

Moldova Parlamento Başkanı Andrian Candu yaptığı bir basın açıklaması sırasında, Moldova’nın IMF ile olan destek programı kapsamındaki bir sonraki ödemeyi ancak 2019 yılının ilkbaharında, genel seçimlerden sonra alabileceğini; IMF Değerlendirme Heyetinin de Moldova’yı ancak seçimlerden sonra ziyaret edeceğini ve gelecek yılın ilkbaharına kadar heyet ziyaretinin beklenmediğini; Eylül ayında makroekonomik durumun ve mali- ekonomik göstergelerin değerlendirmesini yapacak ve yerel makamlarla bütçe-vergi politikasını ve bütçe parametreleri konusunda uzlaşacak bir IMF Teknik Heyetinin ziyaretinin beklendiğini bildirmiştir.

Parlamento Başkanı, Hükümetin ve Parlamentonun görevinin sona erdiğine göre, IMF uzmanları ile Moldova makamlarının aldığı yükümlülükler ve sonraki döneme ilişkin planların görüşülmeyeceğini; yeni ödemenin tahsisinin de dile getirilmeyeceğini; bunun ancak 2019’un ilkbaharında mümkün olabileceğini ve bu konudaki görüşmeleri artık yeni hükümetin yapacağını söylemiştir.

IMF’nin destek programı kapsamında üçüncü değerlendirmeyi tamamlayıp Moldova’ya 33,8 milyon ABD Doları tutarında üçüncü ödemenin yapılmasını Temmuz ayının sonunda onayladığını belirten Andrian Candu, 30 Kasım’dan sonra Parlamento’nun yeni kanun kabul edemeyecek olması nedeniyle, IMF’nin görevden ayrılan hükümete yeni hedef belirlemeyeceğini; Moldova’yı ziyaret edecek heyetin ise sadece 2019 yılı bütçesinin hazırlanmasında yardım etmek üzere geleceğini ifade etmiştir.

2016 sonbaharında onaylanan üç yıllık IMF destek programına göre Moldova’ya toplam 178,7 milyon ABD Doları tutarında finansmanın aktarılması öngörülmektedir.

Kaynak: www.infomarket.md (01/08/2018)

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlama: 02.08.2018 05:15:00 (TSİ) 

Moldova ile Çin arasındaki Serbest Ticaret Anlaşması (STA) müzakerelerinin 2. turu 22-27 Temmuz 2018 tarihlerinde Pekin’de gerçekleştirilmiştir.

Müzakerelerin 3. turunun Eylül ayında Kişinev’de düzenlenmesi planlanmaktadır.

Kaynak: Moldova Ekonomi ve Altyapı Bakanlığı

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlama: 31.07.2018 05:55:00 (TSİ) 

Moldova Parlamentosunun 26 Temmuz Perşembe günü iki oylamada kabul ettiği mali reform kanun paketi ABD, IMF ve AB tarafından olumsuz karşılanmıştır

Moldova nezdinde ABD Büyükelçiliğinin basın açıklamasında, söz konusu mevzuat değişikliği nedeniyle büyük hayal kırıklığını yaşadıklarını, gönüllü beyan ve vergi teşviki (başka deyişle Sermaye Affı Kanunu) hırsızlığı ve yolsuzluğu yasallaştıracağını ve Moldova İş ortamına zarar getireceğini ifade edilmektedir.    

IMF Moldova Temsilciliği’nin yayımladığı basın açıklamasında; mali mevzuat değişikliklerinin ve vergi affının IMF tarafından desteklenen programın hedeflerine ters düştüğünü, bunların vergi disiplininin zayıflamasına yol açacağını ve vergi sistemini riske atacağını; IMF uzmanlarının onaylanan değişiklikleri incelemekte olduğunu belirtilmektedir.

Moldova nezdinde AB Büyükelçisi Peter Michalko, onaylanan mevzuat değişikliklerinin alelacele kabul edilmiş olmasını eleştirerek Moldova’nın AB’ye ve diğer dış ortaklarına karşı üstlendiği taahhütlerin ihlal edilmesine yol açabileceğini söylemiştir.

Moldova Başbakanı Pavel Filip’in 24 Temmuz Salı günü duyurulan ve akabinde 26 Temmuz Perşembe günü Moldova Parlamentosu tarafından onaylanan mali mevzuat değişikliği paketi ana hatlarıyla;

  • Gelir vergisi oranının, tek vergi oranı uygulamasına geçilerek, % 18’den % 12’ye düşürülmesi,
  • İşveren tarafından ödenen zorunlu sosyal sigorta katkı payının % 23’ten % 18’e düşürülmesi,
  • Bireysel yıllık vergi muafiyetinin 11.280 MDL seviyesinden 24.000 MDL seviyesine artırılması,
  • HORECA (Hotel/Restaurant/Catering) sektörü için KDV oranının % 20’den % 10’ a düşürülmesi,
  • Taksi şoförleri için özel vergilendirme rejiminin uygulanması,
  • Özel kişilerin sahip olduğu ve daha önce beyan etmediği varlıkları değerinin % 3’ü karşılığında yasallaştırabilmesi (sermaye affı),
  • İhracat bedeli dövizlerin yurda getirilmesi süresinin 2 yıldan 3 yıla artırılmasını öngörmektedir.

Kaynak:  www.newsmaker.md ; www.mold-street.com (26/07/2018)

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlama: 27.07.2018 02:55:00 (TSİ) 

Moldova'nın ulusal havayolu firması olan “Air Moldova” özelleştirme kapsamına alınmıştır. Moldova Kamu Mülkiyeti Ajansı’n ın basın duyurusunda, “Air Moldova”nın, uçak filosunun yenilenmesi, hizmet kalitesinin iyileştirilmesi ve hizmetlerin çeşitlendirilmesi, ayrıca transit yolcu sayısının artırılması amacıyla özel sermaye ihtiyacından kaynaklanarak, ilk defa satışa çıkarıldığı belirtilmektedir.

“Air Moldova”nın satış fiyatı henüz açıklanmamakla birlikte firmanın kayıtlı sermayenin 301,5 milyon MDL (yaklaşık 18,2 milyon ABD Doları) olduğu bilinmektedir. Firmanın varlıkları arasında 3 uçak mevcut olup, diğer 4 uçak için leasing ödemeleri devam etmektedir. Kamu Mülkiyeti Ajansı’nın verilerine göre firmada yaklaşık 550 kişi çalışmaktadır.

Özelleştirme için başvurular 27 Temmuz ve 4 Eylül 2018 tarihleri arasında alınacaktır. Özelleştirilecek varlıklar daha fazla bilgi edinmek isteyenler Moldova Kamu Mülkiyeti Ajansı’ndan bilgi talep edebilirler.

Bugün itibarıyla, “Air Moldova” havayolu firması Moldova havacılık pazarının % 43’lük payına sahiptir.

Kaynak: Moldova Kamu Mülkiyeti AjansıBizLaw Hukuk Danışmanlık Hizmetleri Portalı (26/07/2018)

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlama: 27.07.2018 11:56:00 (TSİ) 

Moldova Başbakanı Pavel Filip yaptığı basın açıklamasında, başlatılan vergi sistemi reformu kapsamında gelir vergisi oranının, tek vergi oranı uygulamasına geçilerek, % 18’den % 12’ye indirileceğini, bireysel yıllık vergi muafiyetinin ise iki misliye artırılacağını açıklamıştır.

Çalışanlara zarfla maaş ödenmesinin eski bir sorun olduğunu; bunun neticesinde kamu bütçesinde daha az gelir aktarıldığı ve dolaysıyla vatandaşlara daha düşük emeklilik maaşlarının ödendiği ifade eden Başbakan Filip, bunun üzerine, işverenleri ve çalışanları yasal olarak çalışmaya teşvik etmek için vergi oranını düşürmeye karar verdiklerini ki bu değişikliğin vatandaşların ceplerinde daha fazla parayla kalmasını sağlayacağını; bunun yanı sıra işveren tarafından ödenen zorunlu sosyal sigorta katkı payının % 23’ten % 18’e düşürüleceğini, bireysel yıllık vergi muafiyetinin 11.280 MDL seviyesinden 24.000 MDL seviyesine artırılacağını; söz konusu değişikliklerin ise 1 Ekim’de yürürlüğe gireceğini söylemiştir.

Diğer taraftan, Parlamento Ekonomi, Bütçe ve Maliye Komisyonu Başkanı Ștefan Creangă’nın söylediğine göre, söz konusu değişikliklerin vatandaşlara olumlu etki yaratacak; 3.500 MDL’e kadar aylık ücret olanlar gelir vergisi ödemeyecek; bu şekilde halkın geliri artacaktır.  

Bunun yanı sıra, vergi reformu kapsamında HORECA (Hotel/Restaurant/Catering) sektörü için KDV oranının % 20’den % 10’ a indirileceği açıklanmıştır.

Kaynak: www.moldpres.md (24/07/2018)

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlama: 24.07.2018 03:20:00 (TSİ) 

Bugüne kadar petrol ürünleri perakende azami satış fiyatı iki haftada bir belirleyen Moldova Ulusal Enerji Düzenleme Kurumu (ANRE), Petrol Piyasası Kanununda yapılan değişikliklerden sonra bunu üç ayda bir yapacaktır.

Değişiklik önerisinde bulunan milletvekillilere göre, yeni düzenlemeler sayesinde petrol ürünlerinin belirlenmesi sürecinde uzun vadeli istikrar sağlayacak ve sık sık fiyat değişikliğinden kaynaklanan olumsuz sosyal ve ekonomik etkiler önlenecektir.

Petrol ürünleri perakende azami satış fiyatı ANRE’nin sayfasında yayınlanmakta olup, belirlenen bu fiyatın üzerinde bir fiyatla satışa sunulması yasaktır.

Kaynak: www.infomarket.md (23/07/2018)

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlama: 24.07.2018 02:36:00 (TSİ) 

Banka Genel Müdürü Sayın Hüseyin Aydın başkanlığında bir Ziraat Bankası heyeti, Moldova'da bir banka satın alarak Moldova pazarına girmek üzere bir ön değerlendirme yapabilmek maksadıyla Kişinev'e bir ziyaret gerçekleştirmiştir.

Ziyaret çerçevesinde Ziraat Bankası yöneticileri, Merkez Bankası Başkan Yardımcıları Vladimir Munteanu ile Cristina Harea ve Moldova Ekonomi ve Altyapı Bakanı Chiril Gaburici  ile birer toplantı gerçekleştirmiştir.​

Kaynak: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlama: 20.07.2018 03:04:00 (TSİ) 

Moldova Merkez Bankası (MMB) İcra Komitesi, 11 Temmuz 2018 tarihinde aldığı kararla, BC “Moldindconbank” S.A tarafından çıkarılan ve bankanın kayıtlı sermayesinin %  63,89’una tekabül eden hisse paketinin satış süresini 3 ay uzatmıştır.

Aynı kararla,  adı geçen bankada geçici yönetici pozisyonlarda bulunan yetkililerin görevleri, 20 Temmuz 2018 tarihinden başlamak üzere 3 ay daha uzatılmıştır. “Moldindconbank”t a geçici yönetim, banka hissedarlarından bir grubun anlaşarak yapılan satın alımlarla banka hisselerindeki paylarını % 63,89 seviyesine çıkarırken bu işlemelere ilişkin Merkez Bankasından yazılı onay alınmadığı tespit edilmesi üzerine 20 Ekim 2016 tarihinde atanmıştır.

Kaynak: Moldova Merkez Bankası (16/07/2018)

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği   

Yayımlama: 19.07.2018 02:04:00 (TSİ) 

Moldova Cumhuriyeti ile Avrupa Yatırım Bankası (AYB) Arasında Finansman Sözleşmesinin Onaylanmasına İlişkin Kanun Moldova Resmi Gazetesinde yayımlanmıştır. Moldova ile Romanya arasında karşılıklı elektrik bağlantısının kurulmasını amaçlayan söz konusu sözleşme 20 Aralık 2017 tarihinde Kişinev’de imzalanmıştır.

Sözleşme uyarınca, AYB’nin Moldova’ya, Moldova ve Romanya’daki elektrik dağıtım şebekelerinin daimi olarak birbirine bağlanması için gerekli altyapının kurulmasına ve geliştirilmesine yönelik 80 milyon Avro tutarında finansmanın tahsisi öngörülmektedir.

İki ülkenin elektrik sisteminin birbirine bağlanması projesinin gerçekleştirilmesi için, AYB’den 80 milyon Avro, EBRD’den 80 milyon Avro, Dünya Bankasından 70 milyon Avro tutarlarında kredi ve AB’den 40 milyon Avro tutarında hibe olmak üzere toplam 270 milyon Avro tutarında finansman kullanılacaktır.

Projenin nihai amacı, Vulcanesti kasabasında bir BtB şalt sahasının ile Vulkaneşti ile Kişinev Arasında 400 Kv’luk elektrik enerjisi iletimi hattının inşası ve Kişinev’deki ile Vulkaneşti’d eki 400 kV’luk şalt sahalarının genişletilmesidir.

Kaynak: www.moldpres.md (17/07/2018)

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlama: 18.07.2018 12:07:00 (TSİ) 

Moldova’da yatırım programına katılarak Moldova vatandaşı olmak isteyenlerin dosyalarını inceleyecek olan Vatandaşlık Başvuru İnceleme Komisyonu, Moldova Cumhuriyeti Hükümeti için Vatandaşlık Edinme Programı kapsamında hazırlık, uygulama ve uluslararası tanıtım faaliyetlerini yürütecek firmanın seçilmesine yönelik düzenlenen ihaleyi kazanan firmayı belirlemiştir.  Söz konusu ihaleyi kazanan MIC Holding LLC, Henley&Partners Holdings Ltd, Henley&Partners Government Services Ltd ve Henley&Partners International Ltd. şirketlerinden oluşan Şirketler Grubu olmuştur.

Adı geçen şirketler grubu ile sözleşme imza töreninde aynı zaman Vatandaşlık Başvuru İnceleme Komisyonu Başkanı olan Moldova Ekonomi ve Altyapı Bakanı Chiril Gaburici, yatırım karşılığı vatandaşlık programının Letonya, Malta, Kıbrıs, Kanada, Avustralya gibi ülkelerde de uygulandığını;  Moldova Hükümetinin söz konusu aracı en iyi uluslararası uygulamalara dayanarak ve uluslararası deneyime sahip, güvenilir, iyi bir ortak belirlenmesine güvenerek hazırladığını; ortağın belirlenmesinden sonra, sözleşmeyi önümüzdeki beş yıllık dönemde kümülatif yatırım hacminin 1,3 milyar Avro seviyesine çıkacağını inancıyla imzaladıklarını; Moldova’nın yatırımlar için cazip olması gerektiğini söylemiştir.

Sözleşmeye göre, ekonomik riski, ilk ve teknik projenin hazırlanmasına, danışmanlık ve eğitim hizmetlerine ile Programın uluslararası tanıtımına ilişkin maliyet ve harcamaları Şirketler Grubu tarafından üstlenecektir. Moldova Hükümeti kendi kaynaklarından Şirket Grubu’nu finanse etmeyecek, bütün maliyetler ve harcamalar yatırım karşılığı vatandaş olmak isteyenlerin ödediği komisyonlardan karşılanacaktır.

2017 yılında Moldova Vatandaşlık Kanunu’nda yapılan değişikliklere göre, Moldova Sürdürülebilir Kalkınma Fonu’na asgari olarak 100 bin Avro tutarında katkıda bulunan ya da en az 60 aylık bir süre için stratejik gelişme alanlarından birine 250 bin Avro tutarında yatırım yapan yabancı ülke vatandaşları Moldova vatandaşlığı edinme hakkına sahip olmaktadır.

Kaynak: Moldova Ekonomi ve Altyapı Bakanlığı / www.mei.gov.md (11/07/2018)

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlama: 12.07.2018 12:30:00 (TSİ) 

Uluslararası Para Fonu’nin  (IMF) Moldova’ya destek programı kapsamında yaptığı üçüncü değerlendirme sonucunda yayımlanan raporda, geçen yıl % 4,5 olarak gerçekleşen ekonomik büyümenin bu sene de sağlam olacağı; yeni tahminlere göre 2018 yılı için tahmini ekonomik büyüme oranının % 3’ten % 3,8’e yükseltildiği; ülkenin GSYİH’sının ise 163 milyar MDL (9,7 milyar ABD Doları) seviyesine yükselmesi öngörüldüğü belirtilmektedir.

IMF’nin uzmanları, gerçek gelirlerinki artışın, yurtdışı işçi gelirleri hacmindeki büyümenin ve para-kredi politikasının sonuçlarının tüketime destekleyici etki yaratacağını;  özel yatırımların genel seçimlere kadar yavaşlatılacağını, net ihracatın ise, Moldova milli paranın değer kazanması, tarım ürünleri ihracatının azalması ve istikrarlı iç talep nedeniyle baskı altında kalacağını düşünmektedir. Orta vadede Moldova ekonomisinin % 4 olarak gerçekleşmesi öngörülmektedir.

Kaynak: www.infomarket.md (06/07/2018)

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlama: 11.07.2018 11:35:00 (TSİ) 

Moldova Ulusal İstatistik Bürosu, Moldova’nın ihracatının 2018 yılının Ocak-Mayıs döneminde % 28,5 oranında artarak 1,10 milyar ABD Doları, ithalatının ise % 27,0 oranında artarak 2,28 milyar ABD Doları olarak gerçekleştiğini açıklamıştır. Bunun sonucunda, ülkenin dış ticaret hacmi 3,38 milyar ABD Doları, dış ticaret açığı 1,18 milyar ABD Doları, ihracatın ithalatı karşılama oranı ise % 48,4 olarak gerçekleşmiştir.

Aynı dönemde, Moldova’nın Türkiye’ye yönelik ihracatı 2017 yılının ilk beş aylık dönemine kıyasla % 3,9 oranında artışla 44,9 milyon ABD Doları seviyesine, Moldova’nın Türkiye’den yaptığı ithalat ise % 13,4 oranında artışla 138,2 milyon ABD Doları seviyesine yükselmiştir. İki ülke arasındaki dış ticaret hacmi söz konusu dönemde 183,0 milyon ABD Doları olarak hesaplanmıştır.

Kaynak: Moldova Ulusal İstatistik Bürosu / www.statistica.md  (06/07/2018)

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlama: 11.07.2018 10:46:00 (TSİ) 

Dünya Bankası Grubu Yönetim Kurulu 5 Temmuz 2018 tarihinde Ekonomik Yönetim Geliştirme Politikaları Operasyonu kapsamında Moldova’ya 30 milyon ABD Doları tutarında finansmanın tahsisini onaylamıştır. Finansman, Moldova hükümetinin korporatif ekonomik yönetim, daha doğrusu kamu mali yönetimi ve, bankacılık, tarım ile enerji sektörleri da dahil olmak üzere, iş ortamının iyileştirilmesi alanında reformların gerçekleştirilmesi sonucunda tahsis edilecektir.

Maliye Bakanlığına göre, finansmanın amacının makroekonomik istikrar ve ekonomik büyümenin teşviki olduğunu söylemektedir. Bakanlığa göre, Moldova’nın Ekonomik Yönetimi Programı “DPO-3” 2018-2021 Dönemi Dünya Bankası – Moldova Stratejik Ortaklık Çerçevesinin ana unsurlarından biridir ve “Moldova 2020” Moldova’n ın Ulusal Kalkınma Stratejisini desteklemektedir.

Dünya Bankasının resmi açıklamasında, kaynakların Moldova’ya vergi risklerinin ve özel sektörün gelişme koşullarının uyumlaştırılması amacıyla tahsis edildiği ifade edilmektedir.

Dünya Bankası Moldova Müdürü Anna Akhalkatsi, finansmanın onaylanmasının, Moldova’da son dönemde emeklilik sisteminin iyileştirilmesi, Ulusal Dürüstlük İdaresinin işlevselliğinin arttırılması, bankacılık sektöründe kurumsal yönetiminin güçlendirilmesi ve iş ortamının iyileştirilmesi amacıyla gerçekleştirilen reformların Dünya Bankası tarafından kabul edilmesi olarak onaylandığını söylemiştir. Akhalkatsi, kendilerinin ekonomik büyüme ve sıradan vatandaşlar için istihdamın yaratılması için gerekli reformların gerçekleştirme yolunda Moldova hükümetini desteklemeye taahhüt ettiklerini ifade etmiştir.

Dünya Bankası tarafından sağlanan finansman, emeklilik sisteminde istikrarın arttırılması, sigara bağımlılığına karşı mücadele, kamu sermayeli firmalarda şeffaflığın arttırılması, ayrıca üst düzey yetkililerince varlığının beyan edilmesi mekanizmasının iyileştirilmesine katkıda bulunacaktır. Bununla birlikte, söz konusu finansman, çiftçilerin emek verimliğinin arttırılması amacıyla, tohum, fidan, pestisit ve gübre deneme sürecinin kolaylaştırarak izin belgelerinin temin etme sürecinin etkinleştirerek özel sektöre gelişme desteğinde bulunacaktır.

Son olarak, finansman bankacılık sektöründe korporatif yönetiminin rejiminin güçlendirilmesi ve elektrik enerjisi satın alma sürecinde şeffaflığın arttırılmasına katkıda bulunacaktır.

Dünya Bankası Moldova Baş Ekonomisti Elisa Gamberoni, orta vadede, ciddi olarak tüketime bağlı ılımlı ekonomik büyümenin beklendiğini; ekonomik büyümenin teşvikinin ile makroekonomik istikrarın devam ettirilmesinin ekonomik yönetimindeki sorunların çözümünü gerektirdiğini ve odağın, orta vadede vergi risklerin azaltılması ve özel sektörün gelişmesi amacıyla ekonominin yönetimindeki en önemli eksikliklerin giderilmesine yapıldığını ifade etmiştir.

Moldova’nın Dünya Bankasına katıldığı 1992 yılından beri ülkede yaklaşık 60 projenin gerçekleştirilmesine yönelik 1 milyar ABD Doları’nın üstünde tahsis edilmiştir. Bugün itibarıyla, Dünya Bankasının portföyü, toplam 357,9 milyon ABD Doları tutarında 10 aktif proje kapsamaktadır. Destek kapsamında mevzuat, iş geliştirilmesi, eğitim, elektronik yönetim, sağlık, tarım, karayolu altyapısı, çevre ve diğer alanlar yer almaktadır.

Uluslararası Finans Grubunun Moldova’daki portföyü 53,8 milyon ABD Dolarını içermekte (50,9 milyon ABD Doları kullanımında) ve % 95’i kredilerden ile % 5’i kendi sermayeden oluşmaktadır. Çok Taraflı Yatırım Garanti Ajansı (MIGA) toplam 95 milyon ABD Doları tutarında temin etmiştir. Her iki kurum Dünya Bankası Grubunun üyeleridir. 

Kaynak: www.moldpres.md (06/07/1983)

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlama: 06.07.2018 05:27:00 (TSİ) 

Avrupa Birliği Moldova Delegasyonu’nun resmi açıklamasında, Avrupa Birliği’nin (AB), Moldova Yargıtayının Kişinev Belediye Başkanlığı seçimlerinin sonucunu iptal etme kararından ötürü,  Moldova'ya mali yardımın ilk ödemesini ertelemeye karar verdiği belirtilmektedir.

Söz konusu açıklamada, AB’nin Makro-Mali Yardım Programı çerçevesinde Moldova’ya 100 milyon Avro tutarında finansmanın tahsisinin bazı faktörlere bağlı olduğuna dikkat çekilmektedir. Bunların arasında, anlaşmada belirtilen bir takım iktisadi politika önlemlerinin başarılı bir şekilde uygulamaya geçilmesi ve demokrasi mekanizmaları, hukuk devleti ilkeleri ve insan haklarına saygının gözetilmesine ilişkin politik önkoşulların gerçekleştirilmesi yer almaktadır. Avrupa Komisyonu, Moldova’nın iktisadi politikaları çerçevesinde aldığı yükümlüklerini yerine getirdiğine inanmakta, ancak politik önkoşulların yerine getirilmediğini düşünmektedir. Söz konusu sonuç, Avrupa Komisyonu'nun Avrupa Birliği Dış İlişkiler Servisi ile birlikte yaptığı değerlendirme neticesinde ortaya çıkmıştır. Böyle bir değerlendirme, bilhassa Moldova Yargıtay’ının 25 Haziran 2018 tarihinde Kişinev Belediye Başkanlığı seçimlerinin sonucunun geçersiz olduğuna dair aldığı karardan ötürü olmak üzere, Moldova’daki son siyasi gelişmelere dayanmaktadır.

Kaynak: www.infomarket.md  (05/07/2018)

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlama: 05.07.2018 05:13:00 (TSİ) 

Moldovalı Analitik Merkezi “Expert-Grup” tarafından hazırlanan “ Kayıt Dışı Ekonomi ve Yolsuzluk – İlişkileri ve Neticeleri” başlıklı çalışmasının özeti aşağıda sunulmaktadır.

Moldova ekonomisindeki kayıt dışı faaliyetlerin payı ciddidir. Resmi verilere göre, son birkaç yıllık dönemde, yasa dışı üretim hariç olmak üzere, kayıt dışı ekonominin payı ülkenin GSYİH’sinin % 22’si ile % 24’ü arasında değişmiştir. En çok endişelendirici husus ise, kaçak üretimin veya başka bir ifade ile vergi kaçırmanın son on yıllık dönemde ikiye katlanmasıdır. 2007 yılında %  4 olan söz konusu kayıt dışı ekonomik faaliyetlerin GSYİH’sındaki payı 2016 yılında % 8’e yükselmiştir. İlave olarak, söz konusu sektördeki istihdamın toplam istihdama oranı, son yıllarda ciddi bir artış kaydederek, 2012 yılındaki % 30 seviyesinden 2017 yılında % 35’e yükselmiştir. Söz konusu endişelendirici gelişmeler, son yıllarda gerçekleştirilen yapısal reformların ve iş ortamının başarısızlığını, ayrıca yetkililerin ülkedeki yolsuzlukla mücadelede başarısız kaldığını ifade etmektedir.

Aslına bakılırsa yolsuzluk, kayıt dışı ekonomiyi en çok etkileyen faktörlerden biridir ve bu alanda politikalar hazırlanırken dikkate alınması gerekmektedir. Devlet denetim kurumları, yolsuzluk nedeniyle, ne yasadışı faaliyetleri ve vergi kaçırılmasını tespit edip cezalandırabilir, ne de kayıt dışı çalışan girişimcilerin kayıt içindeki sektöre geçmesini teşvik edebilir. Bununla birlikte, kayıt dışı ekonominin büyümesi, memurlara rüşvet vermek için “kirli para” kaynağı olarak kullanılması nedeniyle, yolsuzluk olgusunu da büyütmektedir.

Yolsuzluk ve kayıt dışı ekonomi, birbirini besleyen birbiriyle bağılı olgulardır. Önemli kayıt dışı ekonomiye sahip olan ülkeler benzer şekilde yüksek yolsuzluk seviyesine sahiptir. Kayıt dışı ekonomi ile yolsuzluk arasındaki doğru yönlü ilişki, yüksek kayıt dışı ekonomi seviyesine sahip olan ülkelerde kayıt dışı faaliyetlerde bulunan ekonomik birimlerin ve bireylerin (örneğin taksi şoförler veya seyyar satıcılar)  kamu otoriteleri tarafından “tespit edilme, vergilendirme veya cezalandırmaya” karşı yolsuzluktan faydalanmasından kaynaklanmaktadır. İlave olarak, resmi sektörde faaliyet gösteren firmalar da, vergi memuru veya müfettişlere rüşvet vererek (başka bir deyişle el altından maaş olayı) personeli için vergi veya sosyal primleri ödemeyebilir ve cezalandırılmaktan kaçınabilir.  Son olarak, gümrük memurları, polis memurları ve diğer kolluk kuvvetleri mensuplarına rüşvet verilmesi, daha da fazla yasa dışı faaliyete (kaçakçılık veya para aklaması gibi) yol açacaktır.

Diğer taraftan, kamu kurumlarında yolsuzluğun yayılması, özellikle de düzenleyici işlevleri olanlarda, herhangi bir ülkenin sürdürülebilir kalkınmasının tüm olumsuz sonuçlarıyla birlikte, kayıt dışı ekonomiyle mücadele etmek için hazırlanmış politikaların başarısız olmasına yol açacaktır. Üstelik, kamu kurumlarındaki yolsuzluk, çoğu sıfır kar noktasında ve var olma savaşı veren ve rüşvet için finans kaynaklarına sahip olmaması nedeniyle, gayri resmi sektöründe faaliyet gösteren ve legal pazara girmek isteyen firmalara ilave bir engel teşkil etmektedir.  Böylece, yolsuzluk ile kayıt dışı ekonomi arasında bir kısır döngü ortaya çıkmaktadır. Çünkü söz konusu sektörde elde edilen gelirler kayıt dışı ekonomi ile mücadele etmek için görevlendirilen yetkililere rüşvet vermek için kullanılmaktadır.

Söz konusu makalenin tümüne https://www.expert-grup.org/images/Commentary_8_unobserved_economy.pdf bağlantı adresinden ulaşılması mümkün bulunmaktadır.

Kaynak: www.expert-grup.org (05/07/2018)

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği 

 

Yayımlama: 05.07.2018 05:10:00 (TSİ) 

Moldova’da tarım sektöründe iş kuran gençler ve bayanlar bugünden itibaren devlet teşviklerine başvurabilmektedir. Moldova Tarım, Bölgesel Kalkınma ve Çevre Bakanlığı, Moldova hükümetinin, bu yıl ilk defa olmak üzere, tarım sektöründe yatırım yapanlara toplam 45 milyon MDL (2,67 milyon ABD Doları) tutarında teşvikleri önceden ödeme olarak sağlayacağını bildirmiştir. Teşvikler Tarım Alanında Müdahale ve Ödemeler Ajansı – AIPA aracılığıyla sağlanacaktır.

Yardım programına göre, söz konusu teşvikten faydalanmak isteyenlerin kırsal alanda yapılacak yatırımla ilgili uygulanabilir bir iş planı hazırlaması, yardıma konu olacak projenin kapalı alanlarda sebze ve meyve üretimi, çok yıllık bitki alanları (bahçe/üzüm bağı) kurulması, hayvancılık tesislerinin donatılması, damızlık hayvanların alımı veya hasat sonrası ve işleme altyapısının geliştirilmesi ile alakalı olması ve projenin toplam tutarının 1 milyon MDL üstünde olmaması gerekmektedir.

Proje kapsamında öngörülen harcamaların % 65’i devlet tarafından, % 35’i ise iş sahibi tarafından üstlenilecektir. Teşvik ödemeleri, teşvik tutarının % 75’i sözleşme imzalandığında ve geri kalanı iş başladığında olmak üzere, iki aşamada yapılacaktır.

Kaynak: https://www.moldpres.md (02/07/2018)

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlama: 02.07.2018 03:18:00 (TSİ) 

Uluslararası Para Fonu (IMF) İcra Direktörleri Kurulu, 29 Haziran 2018 tarihinde, Uzatılmış Fon Kolaylığı (Extended Fund Facility- EFF) ve Uzatılmış Kredi Kolaylığı (Extended Fund Facility - ECF) düzenlemeleriyle desteklenen IMF destek programının üçüncü değerlendirmesini tamamlayıp, Moldova’nın program kriterlerinde değişikler yapılmasına yönelik talebini onaylamıştır.

IMF’nin değerlendirme raporunda, Moldova’nın ekonomik durumunun düzelmeye devam etmekle birlikte belirli risklerin mevcut olduğu; 2017 yılında kaydedilen ciddi ekonomik büyümenin sağlam iç talepten ve elverişli dış ortamından kaynaklandığı; yönetim tarafından yürütülen politikaların ise finans sektörünün temizlenmesine, ekonomik büyüme için elverişli sürdürülebilir maliye ve bütçe politikanın temin edilmesi ile enerji sektöründe şeffaflığın arttırılmasına odaklı olduğu belirtilmektedir.

IMF’nin basın açıklamasında, IMF Genel Müdür Yardımcısı Tao Zhang’un, Moldova’nın program kapsamında üstlendiği yükümlükleri yerine getirmekteki güçlü taahhüttünin ekonomik durumunun daha da iyileştirilmesine katkıda bulunduğunu; dengeli politikaların izlenmesi ve reformlara devam edilmesi, finans sektörünü toparlama sürecinin tamamlanması, enerji sektöründe şeffaflığın ve istikrarın temin edilmesi ve makroekonomik istikrarın devam ettirilmesinin hala çok mühim olduğunu; ayrıca yönetimin iyileştirilmesi için çok çabaya ihtiyaç olduğunu söylediği belirtilmektedir.

Bu kapsamda, değerlendirme sonucunda, 7 Kasım 2016 tarihinde onaylanan (Moldova’ya toplam yaklaşık 178,7 milyon ABD Doları tutarında veya IMF’nin Moldova için belirlediği kotanın % 75’i kadar finans aktarımını öngören) IMF destek programı uyarınca, yaklaşık 33,8 milyon ABD Doları tutarında finans aktarımının yolu açılmış bulunmaktadır.

Kaynak: www.ipn.md (02/07/2018)

Yayımlayan: Kişinev Ticaret Müşavirliği

Yayımlama: 02.07.2018 02:54:00 (TSİ) 
Sayfa 1 / 24ÖncekiSonraki